Туркия дезинформация тўғрисидаги қонундан журналистларни ушлаш ва ҳибсга олиш учун тобора кўпроқ фойдаланмоқда: сўнгги кунларда яна икки журналист ҳибсга олинди. Бу ҳақда АҚШда жойлашган Журналистларни ҳимоя қилиш қўмитаси (CPJ) хабар берди. Ташкилот ҳукуматни «пухта ўйланмаган» деб атаган қонунни бекор қилишга ва асоссиз равишда ушлаб турилган барча шахсларни озод қилишга чақирди.
YouTube орқали эфирга чиқадиган телебошловчи Али Таракчи (Ali Tarakçı) 26 сентябрь куни ҳибсга олинган. Миллатчи-сўл йўналишдаги Nefes газетасининг янгиликлар координатори Фатих Эргин (Fatih Ergin) эса 28 сентябрь куни ҳибсга олинган. Икки журналист ҳам дезинформация тарқатишда гумон қилинмоқда.
CPJнинг Туркиядаги вакили Озгюр Огрет қонун 2022 йилда қабул қилинганида ҳокимият вакиллари уни журналистларга нисбатан қўлламасликка ваъда берганини эслатди. «Бугун эса уни журналистларни сукут сақлашга мажбурлаш ва ўз касбий фаолиятини амалга оширишларига тўсқинлик қилиш учун хавотирли даражада мунтазам равишда қўллаётганини кўряпмиз», — деди у.
Унинг сўзларига кўра, 2026 йил бошидан бу қонун асосида ўндан ортиқ журналист ушланган ёки ҳибсга олинган. Огрет Таракчи, Эргин ва ушбу модда бўйича таъқиб қилинаётган барча шахсларни озод қилишни ҳамда қонуннинг ўзини зудлик билан бекор қилишни талаб қилди.
Таракчи 25 сентябрь куни ярим тунга яқин уйида ушланган, эртаси куни эса Анқаранинг 8-жиноят суди уни «дезинформацияни оммавий равишда тарқатиш» гумони билан судга қадар ҳибсда сақлашга қарор қилган. Бунга 23 сентябрь куни X ижтимоий тармоғида ёзган пости сабаб бўлган: «Жуда муҳим вазир жума куни истеъфога чиқади». Маҳаллий ОАВ журналистнинг ҳибсга олинишини айнан шу пост билан боғлаган. Ҳозирда журналистнинг Туркиядаги аккаунти блокланган.
Эргин 27 сентябрь куни Истанбулда полиция томонидан ушланган. Маҳаллий ОАВ маълумотларига кўра, бунга унинг Турғай Тамернинг вафоти ҳақидаги пости сабаб бўлган. Ушбу шифокор сентябрь ойида 2011 йилда қамоқда вафот этган Туркия разведка хизматининг собиқ ходими Кашиф Козиноглунинг ўлими бўйича қайта бошланган тергов доирасида қисқа муддатга ушланган эди. Medyascope нашри хабар беришича, кейинчалик Тамер ўз уйида ўлик ҳолда топилган. Эргин ўз постида Тамерни суд-тиббиёт эксперти деб атаган, аммо кейин хатосини тузатиб, у қамоқхона мажмуасида шифокор бўлиб ишлаганини ёзган.
Бу сўнгги ҳафталарда Козиноглу ишининг қайта тиклангани сабабли журналистнинг иккинчи марта ҳибсга олиниши бўлди. 12 сентябрь куни ёпилган «Доган» ахборот агентлиги (DHA)нинг собиқ телерепортёри Селаҳаттин Гюндай ҳибсга олинган эди. У 2011 йилда Козиноглу ҳақида репортаж тайёрлаш жараёнида разведка ходимининг шахсини ошкор қилиш ва шахсий маълумотларни ноқонуний равишда олишда гумон қилинмоқда. CPJ Туркия Адлия вазирлигига сўров юборган, аммо жавоб олмаган.
