Тенгиз Болтуруқ. economist.kg сайти фотосурати
Қирғизистон Бош прокуратураси мухолифатдаги «Шумкар» медиа-лойиҳаси материалларини, шунингдек, ушбу ташкилот етакчилари, жумладан, «Қумтор» олтин қазиб олиш корхонасининг собиқ бошқарувчиси Тенгиз Болтуруқ фаолиятини экстремистик деб топилган материаллар рўйхатига киритди. Республика назорат органининг сайтида хабар қилинишича, бундай қарор жорий йилнинг 12 октябрида Бишкек шаҳри Октябрь туман суди чиқарган ажрим асосида қабул қилинган.
Шу тариқа, мамлакат ҳудудида «Шумкар» фаолияти ва у билан боғлиқ қуйидаги тўрт нафар фуқаро фаолияти тақиқланди:
✅ Тенгиз Болтуруқ (Тенгиз Болтуруқов);
✅ Самат Қушбек (Самат Жумалиев);
✅ Сиргак Кенжебаев;
✅ Айдарбек Раев.
«Клооп» нашри ёзишича, юқорида тилга олинган фаоллар илгари «Шумкар» ҳаракатига бирлашиб, ўзларини Қирғизистон президенти Садир Жапаров ва амалдаги ҳокимиятнинг мухолифлари деб эълон қилишган.
Ҳаракатнинг ахборот материаллари экстремистик деб топилганидан сўнг Вьетнамда Инвестицияларни жалб қилиш ва ҳимоя қилиш агентлиги раҳбарининг собиқ ўринбосари Сиргак Кенжебаев қўлга олинди. Қирғизистон ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлари уни фирибгарликда ва оммавий тартибсизликларга чақириқ қилишда айблади. Ҳозирда мухолифатчи Бишкекдаги тергов ҳибсхонасида сақланмоқда.
«Шумкар» билан боғлиқ вазият фонида мамлакат Ички ишлар вазирлиги фуқароларни бундай ташкилотларнинг ёпиқ гуруҳларига, уларнинг ижтимоий тармоқлардаги саҳифалари ва мессенжерларига қўшилмасликка чақирди.
«Қонунчиликда назарда тутилган ҳолларда тақиқланган террорчилик ва экстремистик ташкилотлар фаолиятида иштирок этиш, шунингдек, экстремистик хусусиятга эга бошқа ҳуқуққа хилоф ҳаракатларни содир этиш жиноий жавобгарликка сабаб бўлади», — дея огоҳлантиради вазирлик.
Аввалроқ Қирғизистон президенти Садир Жапаров «Шумкар» етакчиларини касал одамлар деб атаганди. Шу билан бирга, у Тенгиз Болтуруқ шахсига алоҳида тўхталганди. Жапаровнинг айтишича, у менежернинг тажрибасига ишониб, уни «Қумтор»га таклиф қилган. Бироқ давлат раҳбари таъкидлашича, Болтуруқ ўғри ва малакасиз мутахассис бўлиб чиққан. Жумладан, Жапаров олтин қазиб олувчи компаниянинг собиқ бошқарувчисини ўз маошини 100 минг долларгача оширганликда, ёқилғи савдоси орқали пул ювишнинг фирибгарлик схемасини ташкил этганликда айблади. Унинг сўзларига кўра, Болтуруқ ушбу схема орқали ҳар ой 220 миллион сомгача (2,5 миллион доллар) даромад кўрган, шунингдек, ҳомийлик ёрдамини ўнггаю сўлга сочган.
Жапаров Болтуруққа нисбатан жиноий иш қўзғатилганини эслатди. Айтиш жоизки, натижада компания бошқарувчиси ва унинг атрофидагилар давлатга етказилган қарийб 845 миллион сом (9,6 миллион доллар) миқдоридаги зарарни қоплаган.
«У пулни тўлади, уни озод қилишди, у эса бунга жавобан мана шундай иш қиляпти. (…) Итлар ҳуради, карвон ўтаверади», — дея «Шумкар» ҳаракати тузилганини изоҳлади президент.
